Τετάρτη, 28 Ιουνίου 2017

Περί της αιρέσεως ότι ο άρτος παραμένει άρτος και συνυπάρχει με τον Χριστόν - του +ΙΓΖ



+Ιερομονάχου Καλλίστου  Τζουλακίντζε
+Ιερομονάχου Γρηγορίου Ζιώγου



Στα υπόλοιπα μυστήρια μεταδίδεται η θεία χάρις, καθώς παρίσταται ο Σωτήρ διά της δυνάμεως Αυτού, ενεργών τον αγιασμό των πιστών.
Στην θεία ευχαριστία όμως, είναι παρών ο Κύριος, υπό τα είδη του άρτου και του οίνου, υποστατικώς και ουσιωδώς.  Τούτο δε, πρός πραγματικήν και αναίμακτον παράστασιν,  της  Σταυρικής Αυτού θυσίας.

Ο Κύριος είπε στους μαθητές:
Κατά  Ιωάννην  6 /51: Εγώ ειμί ο άρτος ο ζών, ο εκ του ουρανού καταβάς,
 …και ο άρτος δε, ον εγώ δώσω, η σάρξ μου εστίν.  
6 / 54:  Ο τρώγων μου την Σάρκα και πίνων μου το Αίμα έχει ζωήν αιώνιον.
6 / 56 : εκείνος που τρώγει την σάρκα μου και πίνει το αίμα μου μένει μέσα μου και εγώ μέσα του. Εμείς δεν τον αισθανόμαστε σαν σάρκα, αν και βρίσκεται μέσα μας, αλλά υπάρχει ασωμάτως σε σώμα, αναμιγνυόμενος ανέκφραστα με την φύση μας και την ουσία μας και θεοποιώντας μας, επειδή γίναμε σύσσωμοι μ' Αυτόν.

Αυτοί οι λόγοι ΔΕΝ είναι αλληγορικοί, διότι η φράσις « τρώγειν την σάρκα » αλληγορικώς  εκλαμβανομένη σημαίνει, βλάπτειν τινά.  Ως εκ τούτου δεν είναι δυνατόν να λέγει ο Κύριος,
 « ο βλάπτων με θα έχει ζωήν αιώνιον »
Είναι φανερόν ότι πρέπει να εκληφθεί η κατά γράμμα ερμηνεία, όπως ακριβώς την εννόησαν και οι Καπερναίτες ερωτώντας,   « Πώς δύναται ούτος δούναι ημίν την σάρκα φαγείν; »


Ο Κύριος λαβών τον άρτον, ΔΕΝ είπε στους μαθητές:
…τούτο σημαίνει το σώμα μου ( Καλβινικήν εκδοχήν, η οποία ουδέν νόημα παρέχει,   διά τον απλούστατον  λόγον, επειδή ο άρτος εκ της φύσεως αυτού, ουδέποτε υπελήφθη ως σύμβολο του ανθρωπίνου  σώματος. )
αλλά «τούτο εστί το Σώμα μου  τούτο γάρ εστί το Αίμα μου…»  δι’ ου αποτελείται  η  Νέα Διαθήκη του θεού.
 Εάν η εκδοχή αυτή είναι απρόσιτος είς την ανθρωπίνην διάνοιαν, δεν προκύπτει η αλλοίωση των περί αληθειών Αποκαλύψεων  και των Γραφικών εκφράσεων. Έπεται λοιπόν ότι η κατά γράμμα εκδοχή είναι φυσική και αβίαστος, τα δε λόγια της συστάσεως ερμηνεύονται μόνον κατά γράμμα εκλαμβανόμενα.
Εμείς δεν τον αισθανόμαστε σαν σάρκα, αν και βρίσκεται μέσα μας, αλλά υπάρχει ασωμάτως σε σώμα, αναμιγνυόμενος ανέκφραστα με την φύση μας και την ουσία μας και θεοποιώντας μας,  επειδή γίναμε σύσσωμοι μ' Αυτόν.
  
 Η ευχαριστία είναι η Σάρξ, η εκ Μαρίας συλληφθείσα και εν Γολγοθά παθούσα, είναι παρούσα θαυμασίως και πραγματικώς υπό την μορφήν του άρτου και του οίνου.

Σχολιάζοντας ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας την σχετική περικοπή αναφέρει: Δεικτικώς είπε, τούτο μου εστί το σώμα και τούτο μου εστί το αίμα, ίνα μη νομίσεις τύπον είναι τα φαινόμενα, αλλά δια τινός αρρήτου του πάντα ισχύοντος Θεού ΜΕΤΑΠΟΙΕΙΣΘΑΙ εις σώμα και αίμα Χριστού κατά το αληθές τα παρενηνεγμένα.

Ο δε Θεοφύλακτος αναφέρει… Ου γαρ είπε, τούτο εστίν αντίτυπον, αλλά τούτο ΕΣΤΙ το σώμα μου· αρρήτω γαρ ενεργεία μεταποιείται, καν φαίνηται ημιν άρτος. Επεί γαρ ασθενείς έσμεν και ουκ αν εδεξάμεθα κρέας εσθίειν ωμόν και ανθρώπου σάρκα, δια τούτο ΑΡΤΟΣ μεν ημίν φαίνεται, ΣΑΡΞ δε τω όντι εστί.

Ενώ ο Ζιγαβηνός προσθέτει, Ταύτα εισίν ΑΥΤΟ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΟΥ και ΑΥΤΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΜΟΥ. Ώσπερ γαρ υπερφυώς εθέωσε την προσληφθείσα σάρκα· ούτως απορρήτως ΜΕΤΑΠΟΙΕΙ και ταύτα εις αυτό το ζωοποιών αυτού σώμα και εις το τίμιον αυτού αίμα.

 Επειδή το δόγμα της πραγματικής παρουσίας δεν εγένετο υποκείμενον διαμφισβητήσεως, δεν εμορφώθησαν θεολογικοί όροι ακριβείς και ωρισμένοι, ώστε να είναι ανεπίδεκτοι παρεκδοχής περί της εν Χριστού διδασκαλίας.
 Τα Τίμια Δώρα μετά τον αγιασμόν, Σώμα και Αίμα Χριστού λέγονται και πιστεύονται.
Αυτός ο άρτος και ο οίνος ( λέγει ο Δαμασκηνός ) μεταποιούνται είς Σώμα και Αίμα θεού διά Πνεύματος Αγίου.  Ώσπερ και της Αγίας θεοτόκου, διά Πνεύματος Αγίου ο Κύριος ενσαρκώθη  και πλέον ουδέν γινώσκομεν, ο δε τρόπος  ανεξερεύνητος, αλλά ο λόγος του θεού αληθώς εστί.
Όπως φυσικώς ο άρτος, ο οίνος και το ύδωρ δια της πόσεως, είς σώμα και αίμα του εσθίοντος μεταβάλλονται, χωρίς να γίνονται έτερον σώμα, ούτος ο της Προθέσεως άρτος, οίνος και ύδωρ, διά του Αγίου Πνεύματος υπερφυώς  μεταποιούνται, είς το Σώμα και το Αίμα του Χριστού.
 Δεν είναι δύο σώματα,  αλλά  έν και το αυτό.
Οι  επικλήσεις του Βασιλείου και του Χρυσοστόμου, είναι ξεκάθαρες, επί του τρόπου της παρουσίας του θεού και την μεταβολήν, είς τρόπον σαφή και αναντίρρητον.
« Και ποίησον τον μεν άρτον τούτον τίμιο σώμα… »

Τα στοιχεία άρτος και οίνος  μεταβάλλονται είς  Σώμα και Αίμα του Κυρίου, απομένει μόνον η εξωτερική τους μορφή, κρατώντας τα συμβεβηκότα - Δογματική Δαμασκηνού  ( δηλαδή τα τυχαία γεγονότα -  ξηρασία,  υγρασία,  κ.λ.π. στα αγγλικά γίνεται κατανοητό  με τον όρο ατυχήματα -   accidents )

Περαιτέρω,

Στην προηγιασμένη ο « άρτος »  έχει διαφορετικό χρώμα στο σημείο που έχει εμποτιστεί με το αίμα,  διότι ο « άρτος » κρατάει τα συμβεβηκότα.

Η εκδοχή, ότι εν τω άρτω υπάρχει το σώμα του Κυρίου και εν τω οίνω τω αίμα Του ως συνύπαρξιν, είναι προτεσταντική αίρεση ( Λούθηρος ).
 Η μεταβολή ενεργείται υπό της δημιουργικής παντοδυναμίας του θεού και είναι ανεξερεύνητος.
Πνεύμα  Αγιον επιφοιτά και ταύτα ποιεί τα υπέρ λόγον και έννοιαν.
Η ευχαριστία κατά τους Πατέρες, έχει την αίσθησιν και την γεύσιν του απλού άρτου και του οίνου. Δεν είναι όμως τοιαύτη, αλλά το Σώμα και το Αίμα του Χριστού.
 ( προτυπώθηκε εν τη  Παλαιά  Διαθήκη  με το Μάννα ).
Η μεταβολή αλλάζει την φύση, όπως στην Καπερναούμ το νερό έγινε κρασί.
Διά την ανθρώπινην συνήθειαν, άρτον εσθίειν ύδωρ και οίνον πίνειν, ο Κύριος συνέζευξεν αυτούς, την Αυτού θεότητα και πεποίηκεν αυτά Σώμα και Αίμα Αυτού,  ώστε  διά την κατά φύσιν συνήθειαν, εν τοίς υπέρ φύσιν γενόμεθα.
Ο άρτος αποβάλλει την τέως μορφήν αυτού και προσκτάται νέαν
 Όπως επί παραδείγματι, η τροφή μεταβάλλεται σε σώμα και αίμα του ανθρώπου, χωρίς να αποτελεί δεύτερον σώμα, ούτω και εν τη ευχαριστία διά της δυνάμεως του Αγίου Πνεύματος ο άρτος και ο οίνος μεταβάλλονται σε Σώμα και Αίμα Χριστού.  
Αυτό άλλωστε μαρτυρεί και η λειτουργική ευχή:
« Μελίζεται και διαμερίζεται ο αμνός του θεού  (ο Υιός του θεού)
ο μελιζόμενος και μη διαιρούμενος, ο πάντοτε εσθιόμενος… »

Γρηγορίου του Παλαμά
…δια μεν του σώματος υπέστη τα πάθη και τον θάνατον και την ταφή υπέρ ημών  και ανέδειξε την ανάστασιν του εκ του τάφου αθανασίαν και αυτού του σώματος και παρέδωκε εις ημάς να τελώμεν εις ανάμνησιν την αναίμακτον Θυσίαν και να απολαμβάνωμεν δι’ αυτής την σωτηρίαν. 

  Κύριλλος Ιεροσολύμων 

Ο φαινόμενος άρτος ουκ άρτος εστίν, ει και τοιούτος εστί τη γεύσει, αλλά σώμα Χριστού και ο φαινόμενος οίνος ουκ οίνος εστίν, ει και γεύσις τούτο βούλεται, αλλά αίμα Χριστού.

 «ο δε άρτος ούτος ο άγιος επιούσιός έστιν, αντί τού επί την ουσίαν της ψυχής κατατασσόμενος. Ούτος ο άρτος ουκ εις κοιλίαν χωρεί και εις αφεδρώνα εκβάλλεται, αλλ' εις πάσάν σου την σύστασιν αναδίδοντας εις ωφέλειαν ψυχής τε και σώματος»

 Χρυσόστομος 

Μη ότι ο άρτος εστίν ίδης, μηδ' ότι οίνος έστι νομίσης, ου γάρ ως αι λοιπαί βρώσεις εις αφεδρώνα χωρεί, άπαγε! μη τούτο νόει, αλλά ώσπερ κηρός πυρί προσομιλήσας ουδέν απουσιάζει, ουδέν περισσεύει, ούτω και ώδε νόμιζε συναναλίσκεσθαι τα μυστήρια τη τού σώματος ουσία. Διό και προσερχόμενοι, μη ώς έξ άνθρωπου νομίσατε μεταλαμβάνειν τού θείου σώματος, άλλ' ώς έξ αυτών των Χεραφείμ τή λαβίδι τού πυρός, ήνπερ Ησαΐας είδε, τού θείου σώματος μεταλαμβάνειν νομίζετε, και ως της θείας και αχράντου πλευράς εφαπτόμενοι τοις χείλεσιν, ούτω τού σωτηρίου αίματος μεταλάβωμεν.


 Ιωάννης ο Δαμασκηνός:

Σώμα έστιν αληθώς ηνωμένον θεότητι, το εκ της αγίας Παρθένου σώμα, ούχ οτι αυτό το σώμα το αναληφθέν εξ ουρανών κατέρχεται, αλλ' ότι αυτός ο άρτος και ο οίνος μεταποιείται εις σώμα και αίμα Θεού. Ει δε τον τρόπον επιζητείς, πώς γίνεται, αρκεί σοι ακούσαι, ότι διά Πνεύματος Άγιου...Σώμα έστι και αίμα Χριστού εις σύστασιν της ημετέρας ψυχής τε και σώματος χωρούν, ου δαπανώμενον, ου φθειρόμενον, ουκ εις αφεδρώνα χωρούν - μη γένοιτο - αλλ' εις την ημών ουσίαν τε και συντήρησιν, βλάβης παντοδαπούς αμυντήριον, ρύπου παντός καθαρτήριον»


Ανδρέα Θεοδώρου,  εκδ. Αποστολικής  Διακονίας:
Είναι μυστήριο και θυσία. Είναι μυστήριο κατά το οποίο, δια της ευχής του ιερέα, κατέρχεται η χάρη του αγίου Πνεύματος και μεταβάλλει τα φυσικά στοιχεία του άρτου και του οίνου σε σώμα και αίμα Χριστού. Το πράγμα είναι μυστήριο φοβερό, ανερμήνευτο και ακατάληπτο. Η μεταβολή και μεταποίηση γίνεται στην ουσία των φυσικών στοιχείων. Χάνουν δηλαδή τα στοιχεία τη δική τους ουσία, και τη θέση της καταλαμβάνουν το άχραντο σώμα και το τίμιο αίμα του Χριστού. Φυσικά διατηρούν τα συμβεβηκότα, όσα υπάρχουν περί την ουσία, δηλαδή τις φυσικές τους ποιότητες του βάρους, του χρώματος, της οσμής, της γεύσεως, της οξύτητος (του οίνου) κ.α. Αυτός που κοινωνεί δέχεται αυτούσιο το σώμα και το αίμα του Χριστού, αυτό που γεννήθηκε, αυξήθηκε, έπαθε στο σταυρό, αναστήθηκε εκ των νεκρών και, θεωμένο, αναλήφθηκε στους ουρανούς. Κοινωνεί ολόκληρης της ανθρώπινης φύσεως του Κυρίου και συνημμένως της θεότητός του, που είναι αχώριστα ενωμένη με αυτή. Κατ' επέκταση κοινωνεί και του τριαδικού Θεού!
Εν γένει η αντίληψις του μυστηρίου της ευχαριστίας είναι απρόσιτος είς την ανθρωπίνην  διάνοιαν και αδιανόητον πώς το Σώμα και το Αίμα του Κυρίου είναι παρόν εν τη ευχαριστία, κατά μυρίους συγχρόνως τόπους υπάρξεως.

Είπεν ο Κύριος, διδούς τον άρτον στους μαθητές:
« Τούτο εστί το Σώμα μου… τούτο εστί το Αίμα μου… »
α) Πώς πρόσφερε το Σώμα του; 
β) Και  πώς έγινε αυτό, είς ανάμνησιν της θυσίας Του, πρίν συντελεσθεί;
Το σημείον τούτο είναι μυστηριωδέστατον  και μόνον διά της πίστεως είναι προσιτόν.
Το να προσπαθεί κάποιος να ερμηνεύσει ορθολογιστικά, το μυστήριον της θείας ευχαριστίας και την μεταβολή των Τιμίων Δώρων,  κατά  τρόπο προσιτόν τη διανοία, είναι  Σχολαστικισμός.

Στην περίπτωση της  μεταβολής πιστεύουμε στην δύναμη του Θεού που ενεργεί και που μπορεί να νικήσει τους φυσικούς νόμους. Διότι, σύμφωνα με τους νόμους της φύσεως, όταν η γυναίκα παντρευτεί, γεννάει παιδιά, όταν όμως μια άγαμη παρθένος γεννάει παιδί και παραμένει παρθένος, το γεγονός αυτό είναι πλέον υπερφυσικό.
 Εκείνο λοιπόν πού είναι σύμφωνο με τους φυσικούς νόμους, ας το ερευνούμε, εκείνο όμως που πραγματοποιείται κατά τρόπο υπερφυσικό, ας το ευλαβούμαστε με την σιωπή μας, όχι γιατί είναι κάτι που πρέπει να αποφεύγουμε, αλλά διότι είναι κάτι το μυστηριώδες και άξιο να το τιμάει κανείς με τη σιωπή του.   Τι  θα μπορούσαν να πουν όσοι διατείνονται ότι γνωρίζουν την ουσία του θεού, την στιγμή που ο προφήτης δεν μπορεί να γνωρίσει ούτε το πόσο θαυμαστό είναι το όνομά Του;
Εν  κατακλείδι:
Ο Θεός είναι εκείνος που δημιουργεί και μεταβάλλει τα πάντα, αλλάζοντας μορφή και μεταρρυθμίζοντας τα πάντα σύμφωνα με το θέλημά Του.
Στην περίπτωση που κάποιος θέλει να γνωρίσει τα πάντα για τον θεό και ερευνά με θράσος τις θείες αλήθειες, αυτός προ παντός δεν γνωρίζει τι είναι Θεός.
Ο θεός είναι ακατάληπτος και το να εξετάζουμε περίεργα με ανθρώπινους συλλογισμούς αυτά που δεν εξερευνώνται και να εξιχνιάζουμε αυτά που είναι ανεξιχνίαστα, είναι παραφροσύνη.
Εάν τα πάντα ερμηνεύονται ορθολογιστικά, τότε δεν έχουμε πίστι, αλλά  απόδειξη.
Στην Παλαιά  Διαθήκη οι Εβραίοι όταν είδαν την ουράνια τροφή είπαν Μάννα – που σημαίνει τι είναι αυτό; Δεν κάθισαν να αναλύσουν το μυστήριο του Θεού, αλλά το έφαγαν για να ζήσουν.
Ας κάνουμε κι εμείς το ίδιο.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Παρακαλώ πολύ μην γράφετε υβριστικά ή προβοκατόρικα σχόλια διότι θα διαγράφονται.